ངག་དབང་རྒྱ་མཚོས་ཟིན་བྲིས་བྱས།
འོ་ལགས་སོ། འདིར་འདུས་པའི་མཁས་དབང་ཚོར་མཚམས་འདྲི་དང་འབྲེལ་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུས་པ་ཡིན། དམན་པ་བདག་ལ་མཚོན་ནས་བཤད་ན། རྒྱལ་བ་ཀ་ཐོག་དགོན་ཆེན་འདི་དང་ཆོས་དམ་ཚིག་གི་འབྲེལ་བ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་མི་སྣ་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡང་ངོ་བསྟོད་ཙམ་ཞིག་དང་ཡག་བརྗོད་ཙམ་མིན་པར་དོན་དངོས་པོའི་གནས་ཚོད་ལ་དེ་ལྟར་ཆགས་ཡོད། ཁོ་བོའི་རྩ་བའི་དགོན་པ་དེ་ཡང་ཀ་ཐོག་བླ་མ་ཆོས་འབུམ་གྱིས་ཕྱག་བཏབ་གནང་བ་ཡིན་ལ། དམན་པ་རང་ཡང་ལོ་གྲངས་བཅུ་དྲུག་སྟེང་ཀ་ཐོག་རྨོག་ཚའི་སྐུ་མདུན་ནས་བདུད་ཀློང་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་དང་བཀའ་ཆོས་མང་པོར་གསན་པའི་སྐལ་བཟང་བྱུང་ཡོད། དེའི་ཕྱིས་སུ་ཀ་ཐོག་དྲི་མེད་ཞིང་སྐྱོང་ཁོང་གིས་བོང་བ་གསེར་གཟིགས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་དམན་པ་རང་ཐེངས་གསུམ་ལ་ཀ་ཐོག་བཅུ་ཕྲག་སློབ་གླིང་འདིར་གདན་ཞུས་གནང་བ་ལྟར་སོང་ནས་དཔེ་ཁྲིད་སོགས་ཀྱིས་ཕན་ཐོགས་ཅི་རིགས་ལ་བརྩོན་པ་བྱས་པ་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་གི་ཕྱིར་ན། རང་ཡང་ཀ་ཐོག་དགོན་ཆེན་འདི་དང་འབྲེལ་བ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པར་མ་ཟད། ད་ཐེངས་བགྲོ་གླེང་འདིའི་སྟེང་དངོས་སུ་གཅར་རྒྱུ་བྱུང་བ་ལ་དགའ་དད་སྤྲོ་གསུམ་ཡོད་པར་མ་ཟད། སྐལ་བ་བཟང་པོ་ཡིན་སྙམ་པའི་ངེས་ཤེས་ཟབ་མོ་རྙེད་ཡོད། དེ་ཡང་དེ་རང་འདིར་གླེང་རྒྱུའི་དཔལ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་བའི་ལྟ་གྲུབ་བམ་གཞན་སྟོང་དབུ་མའི་ལྟ་གྲུབ་འདི་ནི་ཀ་ཐོག་མཁས་དབང་དགེ་རྩེ་འགྱུར་མེད་ཚེ་དབང་མཆོག་དང་སི་ཏུ་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་ཀྱིས་གསུངས་པར་མ་ཟད། གསུངས་པ་དེ་ཡང་རྗེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐའི་གསུང་སྒྲོས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཏུ་འཆད་ཀྱིན་ཡོད་པ་དེ་ཡང་དམ་པ་ཁོང་ཅག་གི་གསུང་རྩོམ་ཁག་ལ་མཇལ་ན་གསལ་འོང་བ་ཞིག་རེད།
དཔལ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་བའི་གཞན་སྟོང་དབུ་མའི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་ལྟ་གྲུབ་དེ་ཡང་དུས་ཚོད་ཐུང་ཐུང་ཞིག་གི་ནང་ལ་ཞིབ་ཚགས་པོའི་སྒོ་ནས་ཞུ་ཐུབ་པ་མིན་ཀྱང་། སྔ་མོའི་དུས་སྐབས་དང་ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་འདི་དག་ལ་གཞན་སྟོང་དབུ་མའི་སྐོར་ནས་དོགས་སློང་མང་དུ་སླེབས་ཡོད་ལ། དེ་དག་ལ་ལན་གྱི་ཚུལ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིག་ཁ་ཤས་མདོར་བསྡུས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཞུ་ན། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཟབ་ཞི་སྤྲོས་བྲལ་འོད་གསལ་འདུས་མ་བྱས། །བདུད་རྩི་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཤིག་ཁོ་བོས་རྙེད། །ཅེས་དོན་དམ་བདེན་པ་ཁྱད་ཆོས་ལྔ་ལྡན་གྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་དུ་ངོ་སྤྲོད་ཅིག་ཞུ་ན་བསམ་བྱུང་། དོན་དམ་ཁྱད་ཆོས་ལྔ་ལྡན་གསུངས་པའི་ཟབ་པ་ནི་རྟོག་གེ་པ་དང་ཉན་རང་སོགས་ཀྱི་སྒྲ་རྟོག་གིས་ཇི་བཞིན་དུ་ཡུལ་དུ་བྱེད་མི་ནུས་པས་ན་དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཞན་སྟོང་དབུ་མ་དེ་ཉིད་ཟབ་པ་དང་།
ཞི་བ་ནི། གཟུངས་རྒྱལ་གྱིས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། ཟད་པ་གཉེན་པོས་ཟད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །སྔོན་ནས་ཟད་པའི་དེའི་ཕྱིར་ཟད་ཅེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དོན་དམ་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཡེ་གདོད་མ་ཉིད་ནས་དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་རང་བཞིན་མྱང་འདས་ཡིན་པས་ན་ཞི་བ་ཞེས་འཆད་དགོས་ལ། དེ་ཡང་ཀུན་མཁྱེན་ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་ཀྱིས་སེངྒེ་རྩལ་རྫོགས་ཀྱི་རྒྱུད་དྲངས་པ་ན། གཞི་ལ་གནས་པའི་རིག་པ་ནི། །ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་ན་སྐུ་གསུམ་རྫོགས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གདོད་ནས་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་ཡིན་པས་ན་ཁྱད་ཆོས་གཉིས་པ་ཞི་བ་ཞེས་བྱ་དགོས།
ཁྱད་ཆོས་གསུམ་པ་སྤྲོས་བྲལ་ནི། སྤྱིར་སྤྲོས་བྲལ་ནི་འཁོར་ལོ་བར་བ་སོགས་སུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད་ཀྱང་། དེ་དག་ནི་སྤྲོས་འཛིན་གཅོད་པའི་ཆེད་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་པས་ན་གནས་སྐབས་དེར་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་བར་གསུངས་ལ། རང་སྟོང་མིན་པ་རང་སྟོང་དུ་གསུངས་པ་ཡོད་པས་སྒྲས་ཟིན་ཁས་ལེན་མི་ཐུབ་པ་མང་པོར་ཆགས་ཡོད། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རང་གི་དགོངས་པ་རང་གིས་བཀྲལ་བའི་མདོ་སྡེ་དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་དུ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་གཉིས་ལ་བླ་ན་མཆིས་པ་དང་སྐབས་མཆིས་པ། དྲང་བའི་དོན། རྩོད་པའི་གཞིའི་གནས་སུ་གྱུར་བར་གསུངས་ལ། འཁོར་ལོ་ཐ་མ་ནི། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་སྐབས་མ་མཆིས་པ། ངེས་པའི་དོན། རྩོད་པའི་གཞིའི་གནས་སུ་མ་གྱུར་བ་ལེགས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཡོད། དཔེར་ན། ཆེ་བ་དྲུག་ལྡན་གྱི་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་མཁས་དབང་དག་གི་ཁྲོད་ན་ཡང་བོད་པ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ཁོའི་རྗེས་འབྲང་ཁ་ཤས་མ་གཏོགས། མཁས་དབང་ཕལ་ཆེར་ཀྱིས་ནི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་གཉིས་དྲང་དོན་དང་། ཐ་མ་ངེས་དོན་དུ་བཞེད་ཀྱིན་ཡོད། རེད་དེ། དེང་སང་ཆོས་སྡེ་མང་པོ་ན་ནི་འཁོར་ལོ་བར་བ་སྟེ་རང་སྟོང་གི་གཞུང་དེ་དག་ལ་ཐོས་རྩོད་གནང་བཞིན་འདུག སྨིན་གླིང་ལོ་ཆེན་གྱི་སྡོམ་འགྲེལ་དུ། འཁོར་ལོ་བར་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་གྱི་ངེས་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པ་དང་། འཁོར་ལོ་མཐའ་མ་ནི་ངེས་དོན་མཐའ་ཐུག་གི་མདོ་ཡིན་པར་གསུངས་ཡོད། དེ་ནང་བཞིན་གདན་ས་(ཀཿཐོག་དགོན་ཆེན།)འདི་དང་འབྲེལ་བའི་མཁས་དབང་ཀཿཐོག་འགྱུར་མེད་ཚེ་དབང་མཆོག་གི་གྲུབ་མཐའ་ངེས་དོན་གསལ་བྱེད་དུ། ཀུན་མཁྱེན་ཀློང་ཆེན་པས་འཁོར་ལོ་མཐའ་མ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོར་བཀྲལ་བས་དེ་ཉིད་ངེས་དོན་མཐའ་ཐུག་ཏུ་བཞེད་ཅིང་། རྫོགས་ཆེན་གྱི་ཆོས་སྐད་གཞི་འབྲས་དང་མཐུན་པར་ཅི་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་རྫོགས་ཆེན་དང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ངེས་དོན་གྱི་དགོངས་པ་མ་ནོར་བར་གསལ་བར་མཛད་ཅེས་དང་། ཡང་དེ་ལས། དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཡེ་གདོད་མའི་གནས་ལུགས་སམ་གཤིས་ལུགས་མ་བཅོས་པ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་སྟེ། རྫོགས་ཆེན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་དང་དོན་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །ཅེས་གཞན་སྟོང་ནི་མདོ་སྔགས་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ལྟ་བ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་དང་། རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་དང་དོན་གཅིག་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས། སྤྱིར་རྒྱལ་བ་ཀློང་ཆེན་པའི་གསུང་ལས་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་༼ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་ཀྱི་སྙན་བརྒྱུད་ཀྱི་རྒྱབ་ཆོས་ཆེན་མོ་ཟབ་དོན་གནད་ཀྱི་མེ་ལོང་ལས། ༈ ཚུལ་གཞན་དྲང་བའི་དོན་དུ་བསྟན་པ་ནི། བཀའ་བར་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། ཕྱི་རོལ་པ་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་དང་པོ་པ་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་། གཉེན་པོ་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་རྣམས་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ལ་དྲང་བའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་གསུངས་ཏེ། དགོངས་གཞི་སེམས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དགོངས་པའོ། །དགོས་བྱེད་སོ་སོའི་འཛིན་པ་བྲལ་བར་བྱེད། དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་ནི། རྣམ་དབྱེར་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། །བླ་མེད་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་མ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང་། རྒྱུད་བླ་མའི་འགྲེལ་པར། དེ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་སེམས་རྣམ་པར་ཡེངས་པ་ནི། ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འམ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལས་མཉམ་པ་དག་ལ་བརྗོད་དེ། ཞེས་པ་དང་། དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པའི་མདོ་ལས། ངས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གསུམ་ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས། ངས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་(༡༦༠)ཕྱིན་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ། བདག་ཏུ་བལྟ་བ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་འཛིན་པས་བཅིངས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཀྱི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་གནད་དོ། །གནས་ལུགས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་ཅིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མ་ཤེས་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གཉེན་པོར་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། མི་གཙང་བར་བསྒོམས་ཀྱང་ལམ་དེས་གྲོལ་བར་མི་ནུས་ཏེ། རྣལ་དོན་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། དགེ་སློང་དག །དཔེར་ན་སོ་ཀའི་དུས་ལ་བབ་པ་ན། སྐྱེ་བོ་དག་ཁྲུས་རས་བཅིངས་ཏེ། རང་གི་རྒྱན་དང་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དག་གི་ཆུ་ལ་རྩེའོ། །དེས་ན། དེར་གཅིག་གི་རིགས་དང་ལྡན་པའི་ནོར་བུ་བཻ་ཌཱུཪྻ་ཆུའི་ནང་དུ་བཞག་པ་དང་། དེ་ནས་བཻ་ཌཱུཪྻའི་དོན་དུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྒྱན་བཞག་ནས་ཆུ་ལ་ཞུགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དེ་ན་ཡོད་པའི་གསེག་མའམ། གྱོ་མོ་དེ་དག་ནོར་བུར་སྙམ་ནས་བཟུང་སྟེ། བདག་གིས་ནོར་བུ་རྙེད་དོ་སྙམ་ནས་བྱུང་ངོ་། །བྱུང་ནས་ཀྱང་རྫིང་བུའི་འགྲམ་དུ་བལྟས་པ་ན་འདི་ནི་ནོར་བུའོ་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །རྫིང་གི་ཆུ་དེ་ཡང་ནོར་བུའི་འོད་དང་འདྲ་བར་སྣང་ངོ་། །དེ་དག་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཆུ་དེ་མཐོང་ནས། ཨེ་མ་ཧོ། ནོར་བུའོ་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཞུགས་སོ། །དེ་ནས་དེ་ལ་ཐབས་ལ་མཁས་ཤིང་ཡིད་གཞུངས་པ་ཞིག་གིས་ནོར་བུ་དེ་ཡང་དག་པར་རྙེད་པར་གྱུར་ཏེ། དགེ་སློང་དག་དེ་བཞིན་དུ་ནོར་བུ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་ཤེས་པ་ཁྱེད་ཀྱིས། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང་། ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མི་སྡུག་པའོ། །ཞེས་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒོམ་ཞིང་བསྒོམ་ལ་མང་དུ་བྱས་ཤིང་མང་དུ་བྱས་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་མེད་དོ། །དགེ་སློང་དག་དེའི་ཕྱིར་རྫིང་གི་གསེག་མ་དང་གྱོ་མོ་རྣམ་པར་གནས་པ་(༡༦༡)ལེན་པ་ལྟར། མི་འགྱུར་བར་ཁྱེད་ཅག་ཐབས་ལ་མཁས་པར་གྱིས་ཤིག །ཅེས་གསུངས་སོ། །༽བཅོས་ཁག་ན་དགོས་པ་དགོངས་གཞི་དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་གསུམ་གྱིས་འཁོར་ལོ་བར་བ་དྲང་དོན་ཉིད་དུ་བཀྲལ་ཏེ། དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་ནི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མ་དང་དེའི་འགྲེལ་བ་ཐོགས་འགྲེལ། མདོ་མྱང་འདས་སོགས་ལུང་ལྔ་ཙམ་དྲངས་ནས་འཁོར་ལོ་བར་བའི་སྒྲས་ཟིན་ལ་གནོད་བྱེད་བསྟན་ཡོད། དེས་ན་འདིར་སྤྲོས་བྲལ་ཞེས་པའི་སྤྲོས་པ་ནི་གཞན་སྟོང་ཞེས་པའི་གཞན་ལ་བྱས་ཏེ། དེས་སྟོང་བའི་གཞི་ཆོས་ཉིད་འོད་གསལ་བ་དེ་ལ་ནི་གཞན་སྟོང་ངམ་སྤྲོས་བྲལ་ལ་བྱེད་དོ། །
དེ་ཡང་གཞན་སྟོང་ཞེས་པའི་སྟོང་བྱའི་གཞན་དེ་ནི་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཀུན་རྫོབ་སྣང་གྲགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེད་ནས་དེས་སྟོང་བའི་གཞི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དེ་ནི་སྤྲོས་བྲལ་ཡིན། ། དཔལ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་བའི་ཁས་ལེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། སྤྲོས་བྲལ་ཡིན་ན་གཞན་སྟོང་ཡིན་པས་ཁྱབ། གཞན་སྟོང་ཡིན་ན་སྤྲོས་བྲལ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཅེས་བཞེད་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་ཡིན་པ་ལས་སྤྲོས་བྲལ་མིན། དེས་ན་སྤྲོས་པ་དང་སྤྲོས་བྲལ་གཉིས་སོ་སོར་ཁྱད་པར་འབྱེད་པ་ཡིན། གང་ཟག་དེས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་ཀྱང་རུང་། མ་རྟོགས་ཀྱང་ཆོག་སྟེ་གཞན་སྟོང་དེ་ནི་ཡེ་གདོད་མ་ཉིད་ནས་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར་བཞེད། དེ་ཡང་སེམས་ཅན་དེ་ནམ་དུ་ཡང་འཁྲུལ་སྣང་ཡིན་པ་ལས་སངས་རྒྱས་མིན་ལ། ཆོས་ཅན་སེམས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་སེམས་ཅན་དེའི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་གཉིས་སོ་སོ་ནས་བཞེད་ཀྱིན་ཡོད། དེ་ལྟར་ཡང་དཔལ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་གཞུང་ལུགས་ཁག་ན་གསལ་ཞིང་རྒྱས་པར་གསུངས་ཡོད། དེ་ཡང་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་དགག་བྱའི་གཙོ་བོ་ནི་ཆོས་བདག་དང་གང་ཟག་གི་བདག་གཉིས་པོ་འཇོག་དགོས་ལ། དེ་ཡང་ཀུན་མཁྱེན་དོལ་པོ་པ་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དབུ་མའི་མན་ངག་ཁྱད་འཕགས་སོགས་ལས། ཆོས་རྣམས་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ཡོད་མིན་ཏེ། །དགག་བྱ་ལོག་ཚུལ་སྒོ་ནས་ལྡོག་པས་དབྱེ། །ཞེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་ཡིན་པར་གསུངས་པས་ཆོས་དབྱིངས་གཞན་སྟོང་དེ་ཡང་ཕྱི་རོལ་བས་འདོད་པའི་བདག་དང་བྱེད་པོ་སོགས་དང་མི་འདྲ་བ་མདོར་བསྡུས་ན། གཞན་སྟོང་དབུ་མ་དེ་ནི་བདག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བཞེད་ཀྱིན་ཡོད་ལ། མདོ་ལངས་ཀར་གཤེགས་པ་ན་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་སངས་རྒྱས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་བསྟན་པ་ནི་མུ་སྟེགས་པའི་བདག་དང་མཚུངས་སམ་ཞེས་ཞུས་པ་ན། སངས་རྒྱས་མཆོག་གིས་དེ་ནི་མི་མཚུངས་ཏེ། སྟོང་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་བའི་སྟོང་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་ན་མི་མཚུངས་ཞེས་བཀའ་བསྩལ་ཡོད། ཇོ་ནང་ཀུན་མཁྱེན་དོལ་པོ་པ་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་གང་གིས་རི་ཆོས་ངེས་དོན་རྒྱ་མཚོ་སྟེ་གཞན་སྟོང་གི་ལྟ་བའི་ལེགས་བཤད་ཆེན་མོ་ན་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་གྱི་གཞུང་ལུགས་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས། རྒྱུད་སྡེ་བཞི་སོགས་ལུང་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་བརྒྱ་དང་བརྒྱ་སུམ་ཅུ་རྩ་དགུ་ལྷག་དྲངས་ནས་སྒྲུབ་ཀྱིན་ཡོད་ལ། དེའི་སྐབས་ན། གཞན་དང་མི་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མདོར་བསྡུས་པ་ན། བདག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གོང་དུ་བཀོད་པ་ལྟར་གསུངས་ཡོད། འདི་དག་ནི་གྲུབ་མཐའི་ཞེན་པ་དང་གྲུབ་མཐས་བསླད་པ་ཤུགས་ཆེ་བ་དག་ལ་དོགས་པ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཡིན་པས་བཤད་པ་ཡིན།
སྤྱིར་བོད་ཁ་བ་ཅན་གྱི་ལྗོངས་འདིར་ལྟ་གྲུབ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་སྟེ། ཡོད་མེད་གང་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཁས་ལེན་ཀུན་བྲལ་གྱི་ལྟ་བ་གཅིག་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་བའི་སྟོང་བ་མཐའ་ཐུག་མེད་དགག་ཏུ་བཞེད་པའི་ལྟ་བ་གཅིག་དང་། གཞན་སྟོང་གི་ལྟ་བ་སྟེ་ལྟ་བ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་བྱུང་ཡོད་ལ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབ་ཀྱིན་ཡོད་པ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན། རེད་དེ། སྤྲོས་པ་བྲལ་ཚུལ་ལ་མི་འདྲ་བ་བྱུང་བས་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པས་ནི། དགག་བྱ་བདེན་གྲུབ་སྤྲོས་པ་ལ་བྱས་ཏེ་དེས་སྟོང་བ་གཏན་ལ་འབེབ་ཀྱིན་ཡོད། ཁས་ལེན་ཀུན་བྲལ་ནི་མཉམ་བཞག་ངོར་ཡོད་མེད་སོགས་གང་ཡང་ཁས་ལེན་མེད་པས་ཁས་ལེན་ཀུན་བྲལ་ཞེས་སྦྱར་ཚུལ་གཅིག་དང་། ཀུན་མཁྱེན་ཀློང་ཆེན་པའི་ཡིད་བཞིན་མཛོད་འགྲེལ་པདྨ་དཀར་པོ་ན་ནི་དོན་དམ་དུ་ཁས་ལེན་མི་ལེན་གང་ཡང་བྱ་ར་མེད་ཅེས་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཐ་སྙད་དུ་སྐབས་ཀྱི་ཕྱེ་ནས་ཁས་ལེན་པ་དང་མི་ལེན་པ་གཉིས། རྩོད་པ་དང་དོན་དམ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཚེ་ཁས་ལེན་མེད་པ་དང་། ལམ་རྗེས་ཐོབ་པ་ཐ་སྙད་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཚེ་ཁས་ལེན་ཡོད་ལ། དེའི་ཕྱིར་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཁས་ལེན་མེད་ཅེས་བཞེད་ན་སྐྱོན་ཡོད་ལ། མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཁས་ལེན་ཡོད་ཅེས་བཞེད་ན་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་ཅེས་དེ་ལྟར་གསུངས་འདུག་སྙམ་གྱིན་ཡོད་ལ། སྤྱིར་དགེ་རྒན་གཅིག་གི་མདུན་ནས་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་ཀྱང་རྣོ་གསལ་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་རབ་མི་འདྲ་བ་དང་། ཚོགས་བསགས་སོགས་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་གོ་བ་གཅིག་ཏུ་འབབ་མི་ཐུབ་མོད། ང་རང་གིས་བསམ་ཚུལ་ལ་ནི་དེ་ལྟར་རེད་འདུག་སྙམ་པས་ཆ་ནས་ཞུས་པ་ཡིན་པ་ལས་ཐམས་ཅད་ཐག་ཆོད་ནས་དེ་ལྟར་ཞུ་ཀྱིན་མེད། ཆོས་ཚུལ་ཟབ་པས་ཐག་གཅོད་མི་སྔ་བ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་ཡིན་པས་འདི་ཡིན་སོགས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་སྔ་མི་རུང་ལ། གལ་སྲིད། ངེས་པ་གཏིང་ཟབ་མེད་པའི་སྔོན་ནས་ཐག་གཅོད་སོགས་བྱས་ན། ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་སོགས་ལས་བདུད་ལས་ཞེ་དྲུག་གསུངས་པའི་སྤོབས་པ་ཧ་ཅང་མྱུར་བའི་བདུད་ལས་སུ་ཆགས་ངེས་པར་འདུག་པས་གཟབ་དགོས་པར་འདུག
དེས་ན་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ལྟ་བ་ལ་ནི། ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་རྟག་པར་འཛིན། །མེད་ཅེས་བྱ་བ་ཆད་པར་འཛིན། །དེ་ཕྱིར་ཡོད་དང་མེད་པ་ལ། །མཁས་པས་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོད་འཛིན་དང་མེད་འཛིན་སོགས་ཀྱི་སྤྲོས་འཛིན་དང་བྲལ་དགོས་པར་གསུངས་པ་ལས། ཡོད་པ་ལ་ཡོད་ཅེས་འདོད་ན་རྟག་མཐར་མི་ལྟུང་ལ། མེད་པ་ལ་མེད་ཅེས་བྱ་ན་ཆད་ལྟར་མི་ལྟུང་། ཡོད་པ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ལ་མི་རྟག་པར་འཛིན་ན་ནི་རྟག་ཆད་ཀྱི་སྐྱོན་གྱིས་མི་གོས་པར་བཀའ་བསྡུ་བཞི་པ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ཡོད་མིན་མེད་མིན་དེ་བཞིན་མིན་གཞན་མིན། །སྐྱེ་དང་འགག་མེད་བྲི་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། །འཕེལ་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་དག་པའང་མེད། །རྣམ་པར་དག་འགྱུར་དེ་ནི་དོན་དམ་མཚན། །ཞེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་བ་དབུ་མ་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་གསུངས་པ་ན། ཡོད་མིན་ཞེས་པ་ནི་དོན་དམ་གཞན་སྟོང་དེ་ཉིད་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་ལ་ཡོད་པ་མིན་པ།མེད་མིན་ཞེས་པ་ནི་གཞན་སྟོང་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་བ་མིན་པ་ཞེས་ཡོད་མིན་མེད་མིན་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་སོ་སོ་ལ་སྦྱར་བ་ལས། ཐམས་ཅད་མེད་མཉམ་དང་ཐམས་ཅད་ཡོད་མཉམ་དུ་གསུངས་པ་མིན་ནོ། ། དེ་ཡང་སྤྲོས་བྲལ་ནི་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་གི་གཟིགས་ངོར་སྤྲོས་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་སྣང་བར་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་དོན་དམ་པའི་སྐུ་དང་ཞིང་དང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་ན། སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་བདེན་པ། མི་བསླུ་བ། བདེན་པར་གྲུབ་པ་སོགས་ཁས་བླངས་པ་ན་གཞན་དག་ལ་ནི་ཆོས་བདག་སོགས་དང་ནོར་ནས་འཁྲུལ་བ་མང་པོར་བྱུང་ཡོད་མོད།
སྤྲོས་བྲལ་གྱི་བདེན་གྲུབ་དང་སྤྲོས་པའི་བདེན་གྲུབ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། རྗེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས། ཀུན་རྫོབ་སྤྲོས་པའི་བདེན་གྲུབ་ངས་མི་འདོད། །སྤྲོས་པའི་བདེན་གྲུབ་ཡོད་ན་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དུས་ནམ་ཡང་སྤྲོས་པའི་བདེན་གྲུབ་དང་ཆོས་བདག་སོགས་ཁས་མི་ལེན། ཡིན་ན་ཡང་། སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་དེ་ནི་སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མཐུན་པའི་བདེན་པ་མི་བསླུ་བ་དང་། དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། མྱ་ངན་འདས་པ་བདེན་གཅིག་པུ། །ཞེས་པའི་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་བདེན་པ་དང་བདེན་གྲུབ་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་ནོ། ། རྗེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས། རང་སྟོང་སྨྲ་བས་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་གོ་ན། །དེ་ལ་དགག་པ་ནམ་ཡང་བྱས་པ་མེད། །ཅེས་རང་སྟོང་སྨྲ་བ་དག་གིས་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་གོ་ན། བདེན་གྲུབ་ཁས་བླངས་ན་སྤྲོས་པའི་བདེན་གྲུབ་ཁས་ལེན་དགོས་པའི་དགག་པ་སྣ་ཚོགས་བཏང་ཡང་འདྲེ་ཤར་སྒོར་གནས་ན་གླུད་ནུབ་སྒོར་འཕེན་པའི་དཔེ་ལས་གཞན་དུ་མ་མཆིས་པས་ཕྱོགས་སྔ་མའི་འདོད་པ་དག་གི་དོན་རྟོགས་མེད་པས་སོ། ། དེས་ན་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་བདེན་གྲུབ་ཡོད་པ་ནི། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ན། ཐོག་མ་མེད་པ་སྤྲོས་མེད་བདག །དེ་བཞིན་ཉིད་བདག་དམ་པའི་བདག །ཅེས་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་བདེན་གྲུབ་དེ་ནི་འོད་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཅེས་གསུངས་པ་དང་། བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མར། གཙང་བདག་བདེ་དང་རྟག་ཉིད་ཀྱི། །ཡོན་ཏན་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའི་འབྲས། །ཞེས་པའི་ཐད་ཀྱི་ཀོང་སྤྲུལ་གྱི་རྒྱུད་བླའི་འགྲེལ་བ་ན། མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱུད་བླ་མའི་སྒྲས་ཟིན་བཞིན་འཆད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཇོ་ནང་པ་ལ་དགག་པ་བཏང་མོད། དེ་ནི་ཡང་དག་མིན་ཏེ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་བ་ཁོང་ཅག་གིས་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་བྲལ་བའི་སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མཐུན་པའི་བདེན་གྲུབ་ཅིག་འདོད་པས་སྐྱོན་མེད་ཅེས་གསུངས་ཡོད།
སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་བ་ཉིད་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཟད་པ་ཙམ་ལ་མི་བྱེད་པར་དེའི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་ནི་འོད་གསལ་བ་ཞེས་བྱ། དེ་ཡང་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མས་བཤད་པ་ལྟར། སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཀ་དག་གམ་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་གཞན་སྟོང་ཞེས་འཆད་ཚུལ་ཡང་ཡོད། འོད་གསལ་བ་དེ་ཡང་བརྒྱ་སྟོང་བ་སོགས་ལས་སེམས་ལ་སེམས་མ་མཆིས་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བའོ། །ཞེས་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། རང་བཞིན་སེམས་ལས་གཞན་པའི་སེམས་གཞན་ནི། །འོད་གསལ་མ་ཡིན་རང་བཞིན་ལ་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཀཿཐོག་དགེ་རྩེ་མ་ཧཱ་པཎྜི་ཏའི་གྲུབ་མཐའ་ངེས་དོན་གསལ་བྱེད་དུ་དབུ་མ་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མེའི་ལུང་དྲངས་ནས། ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་བཟློག་པ་དང༌། །བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོའི་གཞུང་དང་ནི། །རྩོད་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་དུས་སུ། །རིགས་པའི་དབུ་མའི་གཞུང་སྨྲ་བྱ། །དེ་ཉིད་དེ་ལ་གཙོར་བྱེད་ཅིང༌། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཐལ་རང་གིས་འདོད་པའི་དབུ་མ་ནི་ཕྱི་རོལ་པ་དང་རྩོད་པའི་ཆེད་དང་གཞུང་ཆེན་པོ་སྨྲ་བ་ལ་དགོས་པ་རགས་པ་ཕྱིའི་དབུ་མ་ཡིན་པར་གསུངས་ལ། ཡང་དེ་ལས། རྣལ་འབྱོར་ཉམས་སུ་ལེན་དུས་སུ། །ཕྲ་བའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པར་བྱ།། ཞེས་གསུངས་པས་ནང་གི་རྣལ་འབྱོར་ཉམས་སུ་བླང་བྱ་ཕྲ་བའི་དབུ་མ་ཞེས་གཞན་སྟོང་དབུ་མ་དེ་ནི་འཁོར་ལོ་ཐ་མའི་དགོངས་པ་ངེས་དོན་དབུ་མ་ཆེན་པོ་འདི་ཉིད་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཡོད། དུས་ཚོད་སོགས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་གནས་སྐབས་རིང་དེ་ཙམ་བྱ།
མཇུག་མཐར། མདོ་དོན་མཐར་ཐུག་གཞན་སྟོང་དབུ་མ་དང་། །རྒྱུད་དོན་མཐའ་ཐུག་རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་གྱིས། །ལྟ་སྒོམ་འབྲེལ་བའི་ལམ་གྱི་གནད་བཟུང་ནས། །ཆོས་སྒོ་མཐའ་དག་གསལ་བར་བྱེད་པར་ཤོག །
ཀཿ ཐོག་པ་ཞེས་དཀར་པོའི་གླིང་དུ་གྲགས། །གྲགས་པ་མཐའ་ཡས་རྒྱལ་བའི་ཞིང་ཀུན་ཁྱབ། །ཁྱབ་བདག་རྒྱལ་བ་ཀུན་དང་དབྱེར་མེད་རྗེ། །རྗེ་དེའི་བཀྲ་ཤིས་ཡུན་རིང་བརྟན་གྱུར་ཅིག །བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། བཀའ་དྲིན་ཆེ།
ནང་དོན་ཡོངས་ཁུངས། ཐུབ་པའི་རྗེས་རབས་བོད་ཡིག་སྤྱི་སྟེགས།